Utrata zęba to oprócz estetyki uśmiechu, znacznie poważniejszy problem. Po ekstrakcji dochodzi do stopniowego zaniku tkanki kostnej. Z czasem utrudnia to wprowadzenie implantu. W takiej sytuacji potrzebna jest tzw. augmentacja, która przywraca odpowiednią ilość kości w szczęce lub żuchwie. Zabieg ten wykonuje się w gabinecie stomatologicznym. Na czym on dokładnie polega i jak przebiega?
Na czym polega augmentacja kości w stomatologii?
Augmentacja kości – czym właściwie jest? Najprościej mówiąc to chirurgiczny zabieg rekonstrukcyjny stosowany w celu uzupełnienia braków kostnych w obrębie jamy ustnej. W trakcie tej procedury specjalista umieszcza materiał zastępczy w miejscu, gdzie naturalna kość uległa zanikowi. Celem takiego działania jest uzyskanie stabilnego podłoża pod implanty zębowe lub odbudowę podparcia dla przyszłych uzupełnień protetycznych.
Zanik kości szczęki po utracie zęba to zjawisko naturalne. W ciągu kilku miesięcy od ekstrakcji wyrostek zębodołowy zaczyna się obkurczać. Im dłużej trwa ten proces, tym trudniejsze staje się wszczepienie implantu. Augmentacja przywraca objętość i strukturę utraconej tkanki, dzięki czemu możliwe jest późniejsze zastosowanie pełnej implantacji.
Taki zabieg znajduje zastosowanie również u osób, u których doszło do znacznego zaniku kości wskutek chorób przyzębia albo urazu. Czasem decyzja o augmentacji zapada tuż po usunięciu zęba, aby zapobiec stopniowemu cofnięciu się kości. Ostateczny zakres procedury zależy od indywidualnych potrzeb pacjenta i planu leczenia implantologicznego.
Jak wygląda przebieg zabiegu augmentacji kości?
Cały proces odbywa się zazwyczaj w znieczuleniu miejscowym. Chirurg stomatologiczny najpierw odsłania fragment dziąsła, a następnie ocenia, ile kości faktycznie tam brakuje. Po wykonaniu tej oceny może już przygotować przestrzeń pod materiał augmentacyjny i odpowiednio ukształtować ubytek.
Następnie w miejsce wymagające odbudowy zostaje wprowadzony materiał kostny. Jego rodzaj zależy od decyzji lekarza i stanu pacjenta. W niektórych przypadkach na wprowadzoną substancję nakłada się membranę ochronną, która zapobiega zarastaniu miejsca zabiegu tkanką miękką. Zabieg kończy się założeniem kilku szwów i zabezpieczeniem miejsca operowanego.
Sama procedura wygląda na skomplikowaną i poważną, jednak jest dobrze tolerowana przez organizm. Pacjenci zwykle odczuwają jedynie niewielki dyskomfort w pierwszych dniach po zabiegu. Obrzęk lub lekki ból ustępują zwykle w ciągu tygodnia. Przez pierwsze dni ważne jest chłodzenie policzka i trzymanie się miękkiej diety. Trzeba też unikać gorących napojów, ostrych przypraw i palenia papierosów.
Rodzaje materiałów do wykonania augmentacji kości
W augmentacji można wykorzystać różne materiały kostne, które mogą pochodzić od pacjenta, dawcy lub być w pełni syntetyczne. Najbardziej naturalnym rozwiązaniem jest kość autogenna, czyli tkanka pobrana z innego miejsca tego samego organizmu. Charakteryzuje się doskonałą zgodnością biologiczną i wysokim potencjałem regeneracyjnym.
Drugim typem jest kość allogenna, czyli materiał pochodzący od dawcy ludzkiego. Przed zastosowaniem przechodzi ona proces sterylizacji, który usuwa wszelkie komórki mogące wywołać negatywną reakcję organizmu. Dzięki temu staje się bezpieczna i dobrze integruje się z tkanką biorcy.
W praktyce lekarskiej używa się także kości ksenogennej, czyli pochodzącej od zwierząt, zazwyczaj bydła. Materiał ten ma porowatą strukturę i pełni funkcję podstawy dla regenerującej się tkanki pacjenta. Są także materiały alloplastyczne, czyli syntetyczne substancje o właściwościach zbliżonych do naturalnej kości. Takie wypełniacze tworzą stabilny szkielet, który stopniowo ulega przebudowie przez organizm.
Jak długo trwa odbudowa kości?
Proces regeneracji kości po augmentacji trwa kilka miesięcy. W pierwszym tygodniu po zabiegu można zaobserwować szybki i intensywny etap gojenia się tkanek miękkich. Obrzęk jest wtedy najbardziej zauważalny, a rana wymaga dużej ostrożności przy myciu jamy ustnej.
Pomiędzy drugim a szóstym tygodniem rozpoczyna się integracja przeszczepionego materiału z naturalną kością. W tym okresie struktury zaczynają się związywać, pacjent odczuwa coraz większy komfort, a ból stopniowo ustępuje. Po upływie około trzech miesięcy od zabiegu przeszczep ma wyraźną stabilność.
Pełne odbudowanie struktury kostnej następuje zwykle po sześciu do dziewięciu miesięcy. W tym czasie wypełnienie zamienia się w nową, trwałą tkankę. Dopiero wtedy możliwe jest bezpieczne wprowadzenie implantu. Zbyt szybkie działanie mogłoby zakończyć się problemami, dlatego stomatolog zawsze indywidualnie ustala termin kolejnego etapu leczenia.
